Pokój Idioty

Książę Myszkin spostrzega swoją ukochaną przez okno. Spostrzega to światło, ten blask iluminacji, oświecenie, łaskę jaka go spotyka. Jego oko rejestruje, w ułamku sekundy, obrazy, które dziwią – ostro wpisują się w pamięć, chociaż nie mają żadnego znaczenia.

:

:

Czytaj dalej

Metafizyczna „Klątwa” #mikro-eseje

Głównym tematem „Klątwy” jest wina. Stanisław Wyspiański wpisuje temat winy w konkretny obraz. Kadruje go przy użyciu wyrazistych środków: plebanię otacza płotem; linię horyzontu zaciera wałem wznoszących się pól, które ograniczają obszar poznania innej rzeczywistości; zaś przez język gwarowy zawęża grupę odbiorców do której adresowane są słowa tragedii. W centralnym punkcie obrazu umieszcza budynek plebani – z Młodą i Księdzem w środku.

charawysp

Tak obramowana przestrzeń urasta do rangi mitu. Staje się punktem zerowym, z którego bierze swój początek nowa generacja ludzi. W problematyce tragedii można również wyróżnić wątki wpisujące się w konflikt zachodzący na linii: Stary – Nowy Testament, a także zagadnienia związane z grzechem i odkupieniem win. Czytaj dalej

Stanisław Radwan zagra nam to kiedyś

Z obawy przed nudą często podejmuje się ryzyko marnowania czasu przy lekturze tak zwanych wywiadów rzek, które najczęściej mają zapewnić rozgłos osobie przepytującej. Jednakże nie dzieje się tak tym razem. Zagram ci to kiedyś… to zestaw fascynujących opowieści toczonych przez Stanisława Radwana – kompozytora, pianistę i legendę polskiego życia teatralnego – w rozmowie z Jerzym Illgiem.

"Zagram ci to kiedyś... Stanisław Radwan w rozmowie z Jerzym Illgiem" (źródło" materiały prasowe wydawnictwa)
„Zagram ci to kiedyś… Stanisław Radwan w rozmowie z Jerzym Illgiem” (źródło” materiały prasowe wydawnictwa)

Panowie rozmawiają w przyjacielskiej atmosferze, konwersacja jest wysoce inteligencka – na krakowską nutę. Najpierw mówią o rodzicach i rodzinnym Makowie Podhalańskim. Później o studiach w Państwowej Wyższej Szkole Muzycznej w Krakowie oraz o nauce „jeden na jeden” u Krzysztofa Pendereckiego. Radwan opowiada dużo o latach wędrówki po Europie, o stypendium artystycznym we Francji, o eksperymentalnej muzyce uprawianej w towarzystwie Pierre’a Schaeffera, a także o pomyśle filmowej rejestracji sylwetek awangardowych muzyków – z Igorem Strawińskim na czele. Czytaj dalej

Doktor Faustus – chwila śmierci Adriana Leverkühna #mikro-eseje

Adrian Leverkühn zaprasza gości na swój występ – prezentację dzieła muzycznego pt. Lament Doctoris Fausti. Przybywający do Pfeiffering goście wolno, lecz miarowo – na znak dany przez kompozytora swojemu przyjacielowi Serenusowi Zaitblomowi – wkraczają do wnętrza pokoju, w którym przy owalnym, ciężkim stole jest już obecny Adrian Leverkühn.

Tomasz Mann (źródło: Wikipedia, lic. domena publiczna)
Tomasz Mann (źródło: Wikipedia, lic. domena publiczna)

W absolutnej ciszy i oczekiwaniu kompozytor zaczyna swoją przemowę, która z początku jest traktowana przez słuchaczy jako wstęp do mającego zaraz nastąpić koncertu. Istotnie, Leverkühn zaczyna mówić w monotonny sposób, przypominający muzyczną uwerturę. Jest to jego operowe wystąpienie – lament wyśpiewywany wobec zgromadzonej publiczności. Czytaj dalej

Mieczysław Wasilewski

Rozpoczynamy serię prezentacji twórców okładek książkowych – tych znanych i mniej znanych – którzy działają i działali w różnych okresach rozwoju życia książki i grafiki wydawniczej XX wieku. Cykl inauguruje Mieczysław Wasilewski.

Czytaj dalej

William Butler Yeats – Eseje

Eseje irlandzkiego noblisty Williama Butlera Yeatsa, opublikowane niedawno na polskim rynku wydawniczym, w przekładzie i wyborze Leszka Engelkinga, to niewątpliwie wydarzenie, które warte jest odnotowania, a zarazem wyjaśnienia – bowiem publikacja została obciążona pewnym ryzykiem niezrozumienia.

William Butler Yeats, fot. Alice Boughton (źródło: Wikipedia, lic. domena publiczna)
William Butler Yeats, fot. Alice Boughton (źródło: Wikipedia, lic. domena publiczna)

Trzon wydawnictwa stanowi siedemnaście esejów, wybranych z lat 1895–1903 i 1916 roku. Engelking skupił się na zaprezentowaniu wizji poetyckiej i dramaturgicznej Yeatsa, dobierając eseje w taki sposób, aby ułożyły się w punkty prezentujące rozwój światopoglądu poety. Możemy prześledzić jak Yeats, z zaangażowaniem i zacięciem wytrawnego intelektualisty, wystawia czytelnikowi przed oczy, rozprawy mówiące o: „poezji popularnej”, okultyzmie, teatrze, sztuce japońskiej oraz wyobraźni – poświęcając temu zagadnieniu specjalne studium. Czytaj dalej